رووناكی شەقامەكان خەو لە درەختەكان دەزڕنێت
رووناكی شەقامەكان خەو لە درەختەكان دەزڕنێت ‌ 19/6/2017
كه‌شتی نوح
پسپۆڕێكی ئەڵمانیی ئاشكرایدەكات: ڕووناكی شەقامەكان خەو لەچاوی درەختەكان دەتۆرێنیت‌و ئەمەش  ڕوبەڕووی  لەناوچوونیان دەكاتەوە.
پیتەر وهلیبن توێژەر لەبواری ڕووەكناسیی بەم دواییە كتێبێكی نووسیوە  بە ناونیشانی (ژیانی نهێنی درەختەكان)  و لەكتێبەكەیدا دەڵێت» پێویستە كار بكرێت بۆ كوژاندنەوەی ڕوناكی سەر شەقامەكان بۆ ئەوەی یارمەتی درەختەكان بدەین ماوەیەكی درێژتر بژین» .
 نووسەری ئەو كتێبە كە لەهەمان كاتدا توێژینەوەش لەسەر ڕوەكەكان دەكات دەڵێت» درەختەكان وەك مرۆڤن پێویستە لە شەودا بخەون».
هەروەها درەختی سەر شەقامی شارەكان دەچوێنێت بە مناڵانی بێ دایك و باوك كە ناچارن بێ یارمەتی شوێنێك گەورە بن و گەشە بكەن .
 بەپێی توێژینەوەیەكی ئەو نووسەرە، درەختەكان مناڵەكانیان بەخێو دەكەن و وەك مرۆڤ ئارەق دەكەنەوە و هەست بە ئازار دەكەن و لەنێو یەكدا پەیوەندی دەكەن و پێی وایە كە ئەو درەختانەی لە نزیك ڕووناكی سەر شەقامەكاندان زووتر لەناو دەچن  بەهۆی ئەوەی كە شەوان ناتوانن پشووی خۆیان وەربگرن.
وهلیبن دەڵێت « باشترە كاربەدەستانی پەیوەنددار لەدوای یەكی  دوای نیوەەشەوەوە گلۆپی سەر شەقامەكان بكوژێننەوە هەم بۆ دەستگرتن بەووزەی كارەباوە هەم بۆ ئەوەی درەختەكان بتوانن بخەون».
 ئەو نووسەرە لە كتێبەكەیدا زاراوەی (تۆڕێك لە سەر ئاستی تەختە) بەكار دەهێنێت بۆ ڕاڤەكردنی ئەوەی كە درەختەكان لە ناو خۆیاندا پەیوەندییان هەیە و پشتگیریی یەك دەكەن بە هۆی تۆڕێكەوە كە وەك تۆڕی ڕیشاڵی بینایی وایە و بە هۆیەوە ئاماژەی كارەبایی بۆ یەك دەنێرن.
 پێشتر‌و لەساڵی ڕابردوودا گۆڤاری زانستی ژینگە توێژینەوەیەكی بڵاوكردبووەوە كە پشتگیری بۆچوونەكانی نووسەر و توێژەر ( پیتەر وهلبین) دەكات. 
 لەو توێژینەوەیەی ساڵی پاردا ئاماژە بۆ ئەوە كراوە كە ڕووناكی دەستكرد كاتی گوڵكردنی ڕووەكەكان لەبەرهاردا دەشوێنێت‌و شێوازی ساڵانەی گوڵكردن دوا دەخات‌و كاریگەریی نەرێنی هەیە لەسەر تەندروستی درەخت‌و تەمەن‌و زیادبوونی.
هەروەها پیتەر لەكتێبەكەیدا باس لەوەش دەكات كە درەخت وەك مرۆڤ هەست بە ئازار دەكات، بۆیە لە پاییزدا گەڵاكەی و هەندێك لەلقەكانی دەوەرێنێت، چونكە بارینی بەفر لە زستاندا بەسەر گەڵاكانیدا دەبێتە هۆی شكاندنی چڵەكانی و ئەوە تووشی ئازاری دەكات.
 بەپێی پیتەر وهلیبن هەموو درەختێك پێویستی بە 3 بۆ 4 ساڵە بۆ ئەوەی كرداری پیتاندن ئەنجام بدات بۆ ئەوەی ئاژەڵانی دارستان بخەڵەتێنیت بەتایبەت ئەوانەی لەسەر كۆكردنەوەی تۆو ڕاهاتوون.
 لەكۆتاییشدا وهلیبن لەكتێبەكەیدا باس لەوە دەكات كە درەخت ساڵی یەك جار خۆی لەپاشەڕۆكانی خۆی پاك دەكاتەوە و هەمووی دەكاتە ناو گەڵاكانیەوە و ئەوەیە لەوەرزی پاییزدا دەوەرێن.
 ئێستا ئەو نووسەر و توێژەرەوەیە بە نوێنەرایەتی خەڵك و دانیشتوانی شاری (همل)  لەئەڵمانیا خزمەتی دارستانێكی ئەو ناوچەیە دەكات‌و ناهێڵێت بەهیچ جۆرێك ئامێر و ئامرازەكانی باخەوانی لەو دارستانەدا بەكار بهێنرێن، بەڵكو هەموو شتێك و هەمو كارێك بەسروشتیی‌و بەدەست دەكات بۆ ئەوەی درەختەكانی ئەو دارستانە ئازار نەدات. 
پێویستە بوترێت: هەموو ڕووەكێك بە درەختیشەوە   لە سووڕێكدا دەژی كە پێكهاتووە لە 24 سەعات  ڕۆشنایی و تاریكی، زۆری ڕووناكیی ئەو سووڕە دوا دەخات، چونكە ڕووناكی زانیاری سەبارەت بە كات و وەرز دەداتە ڕووەك بۆ ئەوەی بزانن  ئەو پرۆسە بیۆلۆژییە چییە كە لەو كاتەدا دەبێت ئەنجامی بدات، بۆ نموونە پرۆسەی تیشكە پێكهاتن، بەڵام ئەگەر ڕۆشنایی بە درێژایی كات بەردەوام بێت ئەوە درەختەكان نازانن  كەی ئەو پرۆسەیە ئەنجام بدەن.
سەرچاوە: علوم والتكنولوجیا


ناو:  
ئیمه‌یل:    
سه‌رنج:  

#7342
16/8/2017
ئه‌رشیف
وه‌رزش
‌ ماڵئاواییه‌کی خه‌مناک 16/8/2017
‌ پریمه‌رلیگ، له‌ نێوان له‌سه‌ركارلابردنی راهێنه‌ران و زۆری رێژه‌ی هانده‌راندا 16/8/2017
زانست
‌ چاوه‌ڕوان مه‌به‌ تینووت بێت .. هه‌میشه‌ ئاو بخۆره‌وه‌ 16/8/2017
‌ خانمی ئاسمان، له‌ نێوان ڕابتۆری ئه‌مریكی و( T-50) روسیی دا 16/8/2017
‌ ژیان لە دەرەوەی زەوی دەدۆزرێتەوە 14/8/2017

© 2009 KURDISTANY NWE, All RIGHTS RESERVED. | CREATED BY AVESTA GROUP